Riskler

RİSKLER

Genel gebe popülasyonunda sıklığı %12.5’e varan erken doğum, anne karnındaki ve ilk 28 gündeki bebek kayıplarının % 70′ inden sorumludur. Tüm cerebral palsy (beyin felci) % 50’sinden ve çocukluk çağı körlüklerinin % 30’undan erken doğuma bağlıdır. Anne, fetüs sağlığı ve genel toplum üzerine olan etkilerinden dolayı erken doğumu erkenden tanımak, tahmin etmek, engellemeye çalışmak azami derecede önemlidir.

  • Erken doğan bebekleri bekleyen en önemli riskler
  • Solunum problemleri
  • Beyin içi kanamalar
  • Yeni doğan retinopatisi (körlük)
  • Zeka ve motor fonksiyon bozuklukları
  • Bağırsak problemleri

    Bir kadın risk faktörü taşımasa da erken doğum yapabilir mi?
    Şu an itibariyle erken doğumun tüm nedenleri maalesef bilinmemektedir. Yüksek risk taşımayan hastalar da erken doğum yapabilmektedirler. Ancak önceki gebeliklerin erken doğumla sonlanmaması ve gebelik izlemi boyunca tetkik, inceleme ve genel sağlık halinin iyi gittiği durumda bu risk çok daha aşağı çekilmektedir.

Erken Doğumu Engelleme

ERKEN DOĞUMU ENGELLEME
Daha evvel yapılan çalışmalar geçmişinde erken doğum öyküsü bulunan gebelerde serviks (rahim ağzı) uzunluğu ölçümünün erken doğumu tahminde önemli bir rol oynadığını göstermiştir. Rahim uzunluğu ne kadar kısa ise; erken doğum ve rahim içi enfeksiyon ihtimali de o derece artmaktadır. Yakın dönemde uygulamaya giren tedavi yaklaşımlarından biri de geçmişinde erken doğum öyküsü olan hastalara progesteron tedavisi verilmesi ile erken doğumun anlamlı şekilde azaltılmasıdır.

 
Progesteron tedavisi erken doğum riskini azaltır !
Temmuz 2011 de yapılan çok merkezli bir çalışmada görülmektedir ki; geçmişinde erken doğum öyküsü bulunmayan ve risk faktörü olmayan 19-24. gebelik  haftasını içeren   grupta rahim uzunluğunun kısa ölçüldüğü durumlarda, vajinal yoldan yapılan progesteron tedavisinin erken doğumu anlamlı şekilde azalttığı gözlenmiştir.

 
Tüm gebeler rahim uzunluğu ölçümü yaptırmalı !
Tüm hamilelik süreçlerinde erken doğumu tahmin ve engellemede izlenecek yol rahim uzunluğu ölçümü ile tarama gerçekleştirmektir. Çünkü erken doğuma giren hastaların yarısında geçmişinde bir risk faktörü bulunmamaktadır.

Rahim Ağzı Ölçümü Nedir ?

RAHİM AĞZI ÖLÇÜMÜ NEDİR
Gebelikte Rahim Uzunluğu Ölçümü Erken Doğum Riskini Belirler37 -40 hafta kadar süren bir maratondur hamilelik. Bu süreçte anne adaylarını endişelendiren en önemli konulardan biri ise; her anını planladığı hamileliğinde erken doğum riski ile karşı karşıya kalmaktır. Bebeğinizi, kollarınıza daha erken alma düşüncesi size bir an bile güzel gelse de, erken doğum bebeğin sağlığını riske atacak birçok faktörü beraberinde getirmektedir. Bunun için gebelik süresinde, erken doğum riskinin belirlenip buna yönelik tedavi uygulanması gerekmektedir.

Birçok bebek erken doğum sebebiyle 1 yaşına girmeden kaybediliyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün tanımlamasına göre 20. gebelik haftasından sonra doğumun ister ağrıların başlaması veya suyun gelmesi isterse de başka bir nedenle 37. gebelik haftasından önce gerçekleşmesi “erken doğum” olarak adlandırılır. Dünyada her yıl 13 milyon “prematür bebek” doğmakta ve bunların 1 milyonu henüz 1 yaşına girmeden kaybedilmektedir. Anne karnındaki bebek ve yeni doğan (ilk 28 gün) dönemindeki tüm ölümlerin %80’i erken doğumlardan kaynaklanmaktadır.

Serklaj Uygulaması

SERKAJ UYGULAMASI
İyi ve tutarlı bilimsel kanıta dayalı öneriler ( A seviyesi )

Mevcut tekil gebeliği olan, 34 haftadan önce erken doğum öyküsü ve 25 mm den kısa servikal uzunluğu olan hastalar servikal yetmezlik tanı kriterlerini karşılamasalar bile mevcut kanıtlar serklaj uygulanmasını yararlı olabileceğini göstermektedir. Serklaj uygulaması erken doğum riskini belirgin derece azaltırken neonatal mortalite ve morbiditede iyileşme sağlamaktadır.
Erken doğum öyküsü olmayan ve sadece 16-24.ncü haftalar arasında servikal uzunluğu 25 mm altında tespit edilen hastalarda servikal serklaj uygulanması erken doğum riskinde belirgin azalma ile birliltelik göstermez.
Sınırlı veya tutarsız bilimsel kanıtlara dayalı öneriler ( B seviyesi )

Aktivite kısıtlaması, yatak istirahative pelvik istirahat gibi cerrahi dışı bazı yaklaşımların servikal yetmezlik tedavisindeki etkinliği kanıtlanmamıştır.

Standart vajinal yoldan ugyulanan yöntemler geliştirilmiş McDonald ve Shirodkar teknikleridir. Cerrahi yöntem ve/veya kullanılan sütür tiplerinin birbirlerine üstünlükleri bulunmamaktadır.

İkiz gebeliği olan ve servikal uzunluğu 25 mm altında tespit edilen gebelerde serklaj uygulaması erken doğum riskini arttırabileceği için önerilmez.

Zamanlama ve endikasyona bakılmaksızın ne antibiyotik tedavisi ne de profilaktik tokolitik ajanların kullanılması serklajın etkinliğini arttırmaz.

Doğum eylemi ve plasentanın erken ayrılması yokluğunda sebebi açıklanamayan ikinci trimester kendiliğinde doğum öyküsü olan hastalarda öyküye dayalı serklaj uygulaması göz önünde bulundurulmalıdır.
Primer olarak oy birliğine ve uzman görüşüne dayalı öneriler ( C seviyesi )

Serklaj uygulaması gebelikler ikinci trimesterda fetal viabilite ( yaşayabilirlik şansı ) öncesinde sınırlandırılmalıdır.

Transabdominal servikoistmik serklaj genel olarak anatomik yetersizlikler nedeniyle transvajinal serklaj uygulanması sınırlı olan ve/veya başarısız transvajinal serklaj sonrası ikinci trimester gebelik kaybı olan hastalarda servikal yetmezlik tanısına dayalı olarak uygulanmak üzere sınırlandırılmıştır.

İntrauterin enfeksiyon ve/veya uterin kasılmalar klinik muayene ile dışlandıktan sonra tekil gebeliği olan hastalarda fiziksel muayene ile serviksin iç kısmına abdominal serklaj uygulanması endike ise yararlı olabilir (teknik olarak uygulanabilirse ).

Komplikasyonu olmayan hastalarda McDonald serklajın 36-37.nci haftalarda alınması önerilmektedir.

39.ncu hafta veya ilerisinde sezeryan doğum planlanan hastalarda 37-39.ncu haftalar arasında spontan doğum olasılığı göz önünde bulundurularak doğum sırasında serklajın alınması gerçekleştirilebilir.

Birçok olguda McDonald serklajın ofis ortamında alınması uygundur.

Karından Dikiş

KARINDAN DİKİŞ
Geçmişinde vajinal yoldan servikal serklaj atılan ve başarısızlıkla sonuçlanan, rahim ağzı deforme olmuş, nedbe dokusu nedeniyle zarar görmüş ve teknik açıdan etkin vajinal yoldan serklaj atılamayacak grup ile rahim ağzı kanser öncüsü ve kanser gibi nedenlerle alınmış olan grupta karından; yani abdominal yoldan dikiş atılması tedavi şansını artırmaktadır.

Kapalı yolla; yani laparoskopik olarak abdominal serklaj atılması; hastanede kalış süresinin kısa olması, ameliyat sonrası ağrının minimal olması ve hastaların çok kısa sürede normal hayatlarına dönebilmesi gibi avantajları bulunmaktadır.

 
Serklaj Yöntemi Herkese Önerilmiyor
Rahim ağzı açıklığı oluşmuş hastalarda aktif doğum ağrısı, kanama ve su gelmesi gibi dikiş atılmaması gereken durumlar da olabilmektedir. İkiz gebeliklerde birinci bebeğin doğumundan sonra ikinci bebeğe yaşam şansı tanımak amacıyla literatürde bazı yüz güldürücü vakalar olsa da genel olarak anne ve bebekte oluşabilecek ciddi enfeksiyon riski nedeniyle bu uygulamalar günümüzde önerilmemektedir.